Miền Bắc Việt Nam 100 năm trước – Những mảng màu ký ức

354

Có những bức ảnh đã trường tồn qua bao thập kỷ như một minh chứng hùng hồn cho giá trị cũ của thời đại trước. Để rồi mỗi lần nhìn lại, ta chợt bồi hồi nghĩvề những gì đã qua, thấy tâm hồn như quay ngược thời gian, trở về với một khung trời bình yên cách đấy hằng trăm năm về trước. Ở đó ta gặp những câu chuyện, nghe về những nếp sống, những phong tục tập quán và cả những vẻ đẹp kiến trúc, con người của một thời xưa cũ.

Đó là cảm nhận của nhiều người khi tận mắt chiêm ngưỡng những bức ảnh chụp miền Bắc Việt Nam từ trước những năm 1915. Đã 100 năm trôi qua từ thời khắc ấy nhưng những gì diễn ra trong ảnh cũng dễ khiến người ta mường mượng ra một câu chuyện mang tính kết nối đến muôn đời.

Những con phố cổ ngày xưa

mien-bac-viet-nam-100-nam-truoc-nhung-mang-mau-ky-uc

Một bức ảnh chụp phố Paul Bert năm 1914 – 1915,  mà nay người ta gọi là phố Tràng Tiền. Con phố này ngày xưa được đặt theo tên của một nhà động vật học, sinh vật học và chính trị gia người Pháp: Paul Bert.

mien-bac-viet-nam-100-nam-truoc-nhung-mang-mau-ky-uc

Hình ảnh về phố Hàng Gai trong dịp Tết trung thu 1915, nơi có những của hàng nhỏ vừa bán đồ thờ, mâm đồng, đèn ống, khuôn ván, mõ gỗ…. vừa tiện những ra những đồ vật nhỏ xinh dành cho trẻ em.

Nếp sống một thời

mien-bac-viet-nam-100-nam-truoc-nhung-mang-mau-ky-uc

Một cô gái đang ngồi ăn trầu, một trong những hình  ảnh khá quen thuộc của xã hội Việt Nam những năm 1915. Miếng trầu là một hình tượng của văn hóa và con người Việt Nam, tượng trưng cho tình cảm dân tộc độc đáo và để ghi nhớ công ơn sinh thành của các thế hệ đi trước.

mien-bac-viet-nam-100-nam-truoc-nhung-mang-mau-ky-uc

Hoạt động nhộn nhịp của một chợ gạo vùng quê năm 1973, với những người phụ nữ chân chất, tay bưng thúng, đầu đội nón lá, đang mua bán nguồn lương thực chính cho cả gia đình.

mien-bac-viet-nam-100-nam-truoc-nhung-mang-mau-ky-uc

Hình ảnh thầy đồ ngồi viết câu đối trên phố, một hình ảnh quen thuộc trong dịp tết của người miền Bắc. Dường như xin chữ thầy đồ ngày tết đã trở thành một truyền thống dân gian từ xa xưa với ước mong con cháu được học hành và làm ăn phát đạt. Để tới tận bây giờ,phong tục ấy vẫn còn còn tồn tại nhưng đã và đang dần bị mai một đi theo năm tháng.

Những công trình kiến trúc in đậm dấu ấn thời gian

mien-bac-viet-nam-100-nam-truoc-nhung-mang-mau-ky-uc

Cổng Tam quan chùa Láng hay còn được gọi là Chiêu Hiền Tự, quận Đống Đa, Hà Nội. Cổng được thiết kế với ba lối đi riêng mà ta thường gặp ở các chùa chiền mang phong cách kiến trúc truyền thống Việt Nam, tượng trưng cho ba cách nhìn của Phật: “hữu quan”, “không quan” và “trung quan”.

mien-bac-viet-nam-100-nam-truoc-nhung-mang-mau-ky-uc

Một cửa ô của Hà Nội xưa: Ô Quan Chưởng, nằm ở phía Đông của tòa thành đất bao quanh Kinh thành Thăng Long, được xây dựng từ năm 1749 và vẫn còn giữ nguyên vẹn đến ngày nay.

mien-bac-viet-nam-100-nam-truoc-nhung-mang-mau-ky-uc

Hình ảnh Nhà tù Hỏa Lò, được xây dựng bởi thực dân Pháp vào năm 1896, dùng để giam giữ những người chống chế độ thực dân.

mien-bac-viet-nam-100-nam-truoc-nhung-mang-mau-ky-uc

Nhà hát lớn Hà Nội, được xây dựng từ 1901- 1911, theo mẫu kiến trúc của nhà hát Opera Garnier ở Paris.

Vẻ đẹp thuần khiết của con người miền Bắc thời xưa cũ

mien-bac-viet-nam-100-nam-truoc-nhung-mang-mau-ky-uc

Hình ảnh một người phụ nữ với hàm răng được nhuộm đen. Đó là một tục lệ có từ lâu đời ở Việt Nam, thể hiện quan điểm thẩm mỹ của một thời kỳ xưa trong tiềm thức.

mien-bac-viet-nam-100-nam-truoc-nhung-mang-mau-ky-uc

Những cô gái trẻ trong bộ áo dài truyền thống với nụ cười tươi nở trên môi, được chụp vào khoảng năm 1940. Đó là một hình ảnh rất đẹp, mộc mạc, tự nhiên nhưng lại làm nổi rõ vẻ đẹp thướt tha của người con gái Việt.

mien-bac-viet-nam-100-nam-truoc-nhung-mang-mau-ky-uc

Một khung cảnh thường thấy vào giờ tan trường của sinh viên Hà Nội. Những cô gái trẻ tay cầm cặp sách, đi xe đạp, chứa đựng vẻ đẹp truyền thống nhưng cũng mang dáng dấp của thời đại đổi mới.

mien-bac-viet-nam-100-nam-truoc-nhung-mang-mau-ky-uc

Những em bé ở làng quê cắp sách tới trường, đầu đội mũ rơm chống mảnh bom, chân đi chân đất nhưng ánh mắt vẫn toát lên vẻ ngây thơ của con trẻ.

mien-bac-viet-nam-100-nam-truoc-nhung-mang-mau-ky-uc

Em bé ngồi trên lưng trâu, một hình ảnh quen thuộc của làng quê miền Bắc. Tuy gian khó nhưng tâm hôn vẫn chứa đựng những điều tốt đẹp, vẫn say mê với ca khúc của riêng mình.

mien-bac-viet-nam-100-nam-truoc-nhung-mang-mau-ky-uc

Hình ảnh Hồ Chủ Tịch ngồi nói chuyện cùng đồng chí Phạm Văn Đồng khiến lòng người lại bồi hồi nhớ về  vị cha già của dân tộc, người đã hy sinh cả cuộc đời cho sự nghiệp giải phóng nước nhà.

Những mảng màu ký ức về một Miền Bắc thời xưa cũ, nơi chứa đựng những giá trị nhân văn cao đẹp, đánh thức phần hồn của truyền thống dân tộc, đang ẩn chứa trong tiềm thức của mỗi người con đất Việt.